|
شماره 62 - سال ششم، شماره دوم، حمل 1387،
مطابق با ربيع الاول 1429
و اپريل 2008
علم و معرفت در فرهنگ دینی ما از قداست ویژهای برخوردار است؛ چرا که
مسلمان خواندن و آموزش را به نام پروردگار خویش آغاز میکند
(اقْرَأْ
بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ) و از جانب دیگر، خلافت و نیابت انسان
از جانب پروردگارش بر زمین، الزاماً از او آگاهی و علم میخواهد؛ تا در
روشنایی علم و معرفت و شناخت دقیق از سنن الهی در کاينات، به آبادانی و
تعمیر زمین بپردازد؛ زیرا برای کسی که خلیفه خدا بر زمین مقرر شده است،
سزاوار نیست نادان و جاهل باقی بماند و راز و رمز زندهگی را نداند، از
هدف آفرینش بیگانه باشد و نفهمد که از کجا آمده است؟ به خاطر چه آمده
است؟ و به کدام جهت روان است و بازگشت آن به سوی کیست؟!
اگر اولین آیهيی که بر قلب پاک پیامبر نور و رحمت نازل شد، علم و
معرفت را قداست بخشید، اشتقاق «قرآن» از کلمه «قراءه» این قداست را به
اوج میکشاند. در فرهنگ قرآنی، انسان کرامت خویش را از خواندن میگیرد
و این سخنی است که پروردگار میفرماید:
(اقْرَأْ وَرَبُّكَ الأَكْرَمُ)
«بخوان که پرودگار تو کریمترین کریمان است» قرآن با این بیان به صراحت
میگوید كه پروردگار کریمی که به نام او آغاز به خواندن کردی، از این
رهگذر ترا به کرامت میرساند و عزت میبخشد و همین علم و دانش بود که
در آغاز آفرینش انسان را به مقامی رساند که از بهر تعظیم ملايکه برایش
سر سجده فرود آوردند.
با توجه به موضوع اولین آیات قرآنی، مبنی بر ارزش خواندن و آیاتی که
پروردگار به قلم به عنوان مهمترین وسیلة اخذ و انتقال معرفت سوگند یاد
میکند و آیاتی که مقام علما را آفتابی میسازد، به تاکید اعلام
میداریم که اسلام اولین و آخرین دینی است که علم را اساس تمدن بشری
میداند؛ البته همان علمی که به نام خدا آغاز میشود و ره به سوی همه
فضایل و کرامتهای انسانی بازمیکند.
با وصف این که دین ما اولین هدایات آسمانی را به آموزش و خواندن متمرکز
میسازد، دریغا که امروزه ما مسلمانان در کنار همه عقبمانیهای مادی و
معنوی، از لحاظ علمی در آخرین خط و یا بهتر بگویم زیر خط صفر قرار
داریم. هم از گنجینههای علمی دین خویش بیگانه ماندیم و هم از دانش و
حکمت بشری محروم ماندهایم.
دستکشیدن از تلاش و کوشش در راستای علم و معرفت، یک هشدار خطرناک است
برای امت اسلامی؛ زیرا حقیقت امر این است که این بیتوجهی و بیاعتنايی
به علم، الزاماً بیتوجهی به فرمایشات قرآنی تلقی میشود و نتیجة این
بیتوجهی هم ازدستدادن کرامت و عزتی است که خداوند در نتیجة پرداختن
به علم و دانش به انسان وعده داده است.
در نهایت باید گفت که زیبنده است هر مسلمان و باورمند به قرآن، به خصوص
نسل جوان کشور اسلامیمان، سال 1387 را با الهام از قرآن کریم، سال
علمگستری، دانشپروری و انس با کتاب و قلم نامیده، آستین همت را برزده
و با استعانت از پروردگار خویش به سوی قلههای شامخ علم و معرفت رهسپار
شوند. |
